Home » 2011 » February

ද්වේෂය ඊර්ෂ්‍යාව මසුරුකම සහ මානය ලෙසින් ඉස්‌මතුවන කෙලෙස්

තමන් සතු දෑ අන්‍යයන්ට හිමි වනුවට ද, අන්‍යයනට එයින් මඳ වූද ප්‍රයෝජනයක්‌ වනුවටද, තමන්ට සේ අන්‍යයන්ටත් පිරිවර රූප ශෝභාව ශරීර ශක්‌තිය උගත් බව යනාදිය තිබෙනුවට ද නො කැමැති බව විරුද්ධ ස්‌වභාවය මාත්සය්‍ය නමි. මසුරු බව යනු ද එයට නමෙකි.
සෝවාන්වීම පිළිබඳ ධර්මානුකූල විවරණය – 09    මෙම ලිපියේ පළමු කොටස ගිය සතියේ පළවිය ද්වේෂය රෞද්‍ර ස්‌වභාවය ගන්නා ද්වේෂය, භය ස්‌වභාවය ගන්නා ද්වේෂය, ප්‍රතිකූල (පිළිකුල්) ස්‌වභාවය ගන්නා ද්වේෂය, ශෝක ස්‌වභාවය ගන්නා ද්වේෂය යි. ද්වේෂය සතර ආකාර වේ. එය ද අනේක වේශයෙන් පහළව සත්ත්වයන් රවටන්නේය.   ක්‌ෂාන්ති වේශයෙන් චඤaචක ද්වේෂය...
Continue reading »

සමාධිගත නොවූ සිතට කෙලෙස්‌ පාලනය කළ නොහැක

සිල් සමාදන්වීම පිළිබඳ වැරදි වැටහීම නිසා අද බොහෝ බෞද්ධයෝ ශීලය කෙරෙහි දක්‌වන්නේ ආගන්තුක ස්‌වරූපයකි. සිල්දෙන භික්‍ෂුවගෙන් කොටසක්‌ තමන්ට ලැබෙන බව සිතති. මේ නිසා සිල්වතුන් සොය සොයා ගොස්‌ සිල් සමාදන් වෙති. සිල්වතුන්ගේ සිල්වලින් කොටසක්‌ තමන්ට ලැබෙන නිසාත්, එහෙයින් පින් අත්පත් වෙන නිසාත්, යන වැරදි කල්පනාව හේතු කොට සිල් ආරක්‍ෂා කිරීමට ඔවුහු නොපෙළඹෙති.
සෝවාන්වීම පිළිබඳ ධර්මානුකූල විවරණය – 08 පඤ්චස්‌කන්ධය උපාදාන වශයෙන් ගැනීම කෙලෙස්‌ ඇති වීමේ හේතුවය. ඒ නිසා රහත් නොවූ සෑම සත්වයෙකුටම කෙලෙස්‌ තිබෙනවා. එහෙත් සෑම කෙනෙකුගේම කෙලෙස්‌ එක හා සමාන වන්නේ නෑ. සෝවාන් වන තෙක්‌ම කෙලෙස්‌වල ස්‌වභාවය ප්‍රකෝපකාරීව හැසිරීමයි. මේ කෙලෙස්‌ යටපත කරගැනීම නිසා පුද්ගලයා ශාන්ත ස්‌වරූපයෙන් හැසිරෙනවා. ශිෂ්ට...
Continue reading »

අප දවන කෙලෙස්

එක පුද්ගලයකු සිටිනවා කෙළෙස්‌ තියෙනවා තියෙන බව දන්නේ නැහැ. දෙවැනි පුද්ගලයා කෙළෙස්‌ තියෙනවා. කෙළෙස්‌ තියෙන බවත් දන්නවා. කෙළෙස්‌ තියෙන කෙළෙස්‌ තියෙන බව දන්න පුද්ගලයා උතුම් බව මෙම සූත්‍රයේදී පෙන්වා දෙනවා.

තෙවැනි පුද්ගලයා කෙළෙස්‌ තුනී වූ අයෙක්‌. සිව්වැන්නා වනුයේ කෙළෙස්‌ තුනී වුවත් ඒ බව නොදන්නා පුද්ගලයායි. එනම් සිව්වැන්නා ඉන්නේ ප්‍රගතියක්‌ තියෙන තැනක. නමුත් ඒ බව නොදන්නා නිසා දුගතියට යැමට ඉඩකඩ තියෙනවා.
සෝවාන්වීම පිළිබඳ ධර්මානුකූල විවරණය – 07 සෝවාන් වීමට නම් කෙළෙස්‌ නැසිය යුතුයි. නමුත් සෝවන් වීමේදී සහමුලින්ම කෙලෙස්‌ නැසීමක්‌ සිදු නොවේ. සහමුලින්ම කෙළෙස්‌ නැසෙනුයේ නිර්වාණය අවබෝධ කර ගැනීමේදී පමණයි. කෙළෙස්‌ නැති කළ හැක්‌කේ කෙළෙස්‌ යනු කුමක්‌ද යන්න නිවැරදිව වටහා ගැනීමෙන් පමණයි. ත්‍රිපිටකයේ කෙළෙස්‌ යන්න නම් කීපයකින්ම හඳුන්වා දී තිබෙනු...
Continue reading »